کاپنوگرافی (Capnography / کاپنوگرافی پزشکی) یکی از روش‌های پیشرفته مانیتورینگ علائم حیاتی (Vital Signs Monitoring) است که برای اندازه‌گیری و پایش مداوم دی‌اکسید کربن بازدمی (EtCO₂ – End Tidal CO₂) در بیماران استفاده می‌شود.

 این تکنولوژی نقش حیاتی در ارزیابی وضعیت تنفسی، تهویه ریوی و عملکرد راه هوایی (Respiratory & Ventilation Assessment) دارد و به‌طور گسترده در بیهوشی، ICU، اورژانس و مراقبت‌های ویژه (Anesthesia, ICU, Emergency & Critical Care) به کار می‌رود. کاپنوگرافی امکان تشخیص سریع اختلالات تنفسی، آپنه، هیپوونتیلاسیون و جابجایی لوله تراشه (Airway Displacement) را فراهم می‌کند.
اجزای اصلی سیستم کاپنوگرافی شامل واحد مانیتور یا ماژول کاپنوگراف (Capnography Monitor/Module) برای پردازش و نمایش داده‌ها، سنسور CO₂ (CO₂ Sensor)، لوله یا لاین نمونه‌برداری (Sampling Line / Sidestream Line) یا در مدل‌های خاص سنسور Mainstream، کانکتور راه هوایی (Airway Adapter) و نمایشگر دیجیتال (Digital Display) است. 

در سیستم Sidestream، نمونه‌ای از هوای بازدمی از طریق لاین به سنسور منتقل می‌شود و در سیستم Mainstream سنسور مستقیماً روی مسیر تنفسی قرار می‌گیرد.
کاپنوگرافی علاوه بر نمایش عددی EtCO₂، نمودار موج تنفسی یا کاپنوگرام (Capnogram Waveform) را نیز نشان می‌دهد که اطلاعات دقیقی از الگوی تنفس، نرخ تنفس (Respiratory Rate) و کیفیت تهویه ارائه می‌کند. 

برخی سیستم‌ها دارای آلارم‌های صوتی و تصویری (Audio & Visual Alarms) هستند تا در صورت افزایش یا کاهش غیرطبیعی CO₂، تیم درمان فوراً مطلع شود.
این روش در بیهوشی عمومی، احیای قلبی ریوی (CPR)، پایش بیماران متصل به ونتیلاتور، مراقبت‌های ویژه و انتقال بیمار (Anesthesia, CPR, Ventilated Patients & Patient Transport) کاربرد گسترده دارد.

 کاپنوگرافی با دقت بالا باعث افزایش ایمنی بیمار، تشخیص زودهنگام مشکلات تنفسی و بهبود تصمیم‌گیری بالینی (Patient Safety, Early Detection & Clinical Decision Support) می‌شود و یکی از استانداردهای مهم مانیتورینگ مدرن به شمار می‌آید.